Power Line Communication and Broadband Power Line Communication
โดย ปรเมศวร์ กุมารบุญ
|
Power Line Communication
หรือเรียกย่อว่า PLC กล่าวให้เข้าใจง่ายตามสไตล์เขียนผิดเขียนถูกของ
ปรเมศวร์ ก็คือ การสื่อสารผ่านสายไฟฟ้า นั่นเอง
แล้วไฟฟ้าส่งไฟฟ้าจะสื่อสารกันอย่างไรนะ
สายไฟฟ้าเป็นโลหะสื่อนำไฟฟ้า
การส่งกระแสไฟฟ้าไปตามสายไฟฟ้าก็ไม่ต่างอะไรกับการส่งคลื่นหรือสัญญาณไฟฟ้าผ่านไปตามสายนำสัญญาณของอุปกรณ์โทรคมนาคมทั่วไป
กล่าวให้เข้าใจง่ายก็ไม่ต่างกับการส่งสัญญาณเสียงไปกับสายโทรศัพท์
ต่างกันแค่ขนาดของสัญญาณ ซึ่งสายโทรศัพท์อาจจะมีขนาดไม่กี่โวลท์
แต่ไฟฟ้ากระแสไฟฟ้าสลับที่ส่งไปกับสายไฟฟ้ามีคลื่นความถี่ 50 Hz
และมีขนาดถึง 220 โวลท์ นั่นเอง
อย่างที่ทราบกันดีว่าไฟฟ้าที่ใช้ในครัวเรือนนั้นมีความถี่ 50 Hz
ทำให้ยังเหลือความกว้างแถบความถี่ (Bandwidth)
ในสื่อโลหะนำไฟฟ้านั้นเหลืออยู่
น่าจะทำให้นำมาประยุกต์ทำประโยชน์ได้อีกมากมาย
Power Line Communications
นั้น
ว่ากันว่าเริ่มครั้งแรกด้วยแนวความคิดเพื่อจะใช้ควบคุมการปิดเปิดอุปกรณ์ไฟฟ้าภายในบ้าน
(Home Automation) ระยะไกล โดยไม่ต้องเดินสายเพื่อควบคุมอุปกรณ์เพิ่มเติม
แต่ใช้สัญญาณ ดิจิตอล ที่มีความถี่ไม่เกิน 200 kHz มอดูเลต
ลงไปในสายไฟฟ้าเพื่อควบคุมอุปกรณ์
ดังนั้นเมื่อส่งสัญญาณควบคุมลงไปในสายไฟฟ้าจำเป็นต้องระบุตำแหน่ง
(Address) ของอุปกรณ์ที่ต้องการควบคุมดังกล่าวด้วย
และที่ปลายทางอุปกรณ์ไฟฟ้าจะรับสัญญาณที่มาจากปลั๊กไฟบ้านทั่วไป (Home
Plug Power line Alliance and the Universal Power line Association)
และแยกถอดรหัสสัญญาณ (Decode) ออกมาเพื่อส่งไปยังภาคควบคุมอุปกรณ์ต่อไป
|
เมื่อวิศวกรหัวใสมองเห็นว่า
สื่อกลาง (Medium) ของโครงข่ายโทรคมนาคมหลักของหลายๆ ประเทศคือ
โครงข่ายโทรศัพท์พื้นฐานที่ทำจากลวดทองแดง
ถูกพัฒนาให้มีประสิทธิภาพในการสื่อสารโทรคมนาคมสูงขึ้นมาก
โดยเฉพาะอย่างยิ่งการเติบโตของผู้ใช้อินเทอร์เน็ตอย่างมหาศาลทั่วโลก
จึงเกิดแนวคิดว่า งั้นโครงข่ายสายไฟฟ้าที่วางระโยงระยางทั่วประเทศ
และทั่วโลกนั้นเล่า ก็น่าจะมีศักยภาพในการใช้เป็นโครงข่านสำหรับ
อินเทอร์เน็ต ได้เช่นกัน
การสื่อสารความเร็วสูงผ่านสายไฟฟ้า
Broadband Power Line Communication (BPL)
การสื่อสารความเร็วสูงผ่านสายไฟฟ้า
Broadband Power Line Communication (BPL)
ถูกสังเคราะห์ขึ้นมาเพื่อตอบสนอง Internet Access เริ่มแรกจะมี โมเด็ม
ที่แยกสัญญาณออกมาจากกระแสไฟบ้าน เพื่อเชื่อมต่อกับ
คอมพิวเตอร์เพื่อใช้เชื่อมต่อ อินเทอร์เน็ต
|
BPL
จะเป็นอีกหนึ่งเทคโนโลยีโทรคมนาคมที่คนไทยจะได้ยินบ่อยมากขึ้นในเร็วนี้
โดยเฉพาะอย่างยิ่งในท้องถิ่นทุรกันดารที่เรียกว่า Last mile Connection
การสื่อสารความเร็วสูงผ่านสายไฟฟ้า (BPL)
จะมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศในอนาคตอันใกล้นี้
จากแนวคิดส่งสัญญาณไฟฟ้าสื่อสารเพื่อสื่อสารข้อมูลตวบคุมอุปกรณ์ลงไปในสายไฟฟ้า
ได้พัฒนาจนเกิดมาเป็นการเชื่อมต่อ อินเทอร์เน็ต (Internet Access)
ผ่านปลั๊กไฟบ้าน! และปัจจุบันได้ถูกพัฒนาจนเป็นเทคโนโลยีการเชื่อมต่อ
อินเทอร์เน็ต ความเร็วสูงผ่านสายไฟฟ้า (BPL) นั้นเอง
ซึ่งสามารถรองรับข้อมูล ภาพ เสียง แบบมัลติมีเดีย ได้ครบถ้วน
โดยมีความเร็วตั้งแต่ 256 kbps ไปจนถึง 40 Mbps
ปัจจุบันสำหรับประเทศไทยอาจจะมีบริการเชื่อมต่อ
อินเทอร์เน็ต ความเร็วสูงผ่านสายไฟฟ้าที่มีความเร็วสูงกว่านี้ ได้โดยใช้
ไวแม็กซ์ มาเชื่อมต่อบางจุด เพราะ BPL
ไม่สามารถผ่านหม้อแปลงได้เนื่องจากเป็น Inductance เสมือนเป็น Low pass
filter หลายท่านที่ทราบถึงกระบวนการส่งผ่านกำลังไฟฟ้าไปตามสายนั้น
จำเป็นต้องผ่านหม้อแปลงไฟฟ้าแรงสูง (High Voltage Transformer)
เพื่อลดกำลังส่งให้ต่ำลงเพื่อให้สามารถนำไฟฟ้ามาใช้งานได้
อาจจะยังนึกภาพไม่ออกว่าเขาสามารถส่งข้อมูลหรือสัญญาณ ดิจิตอล
ผ่านร่วมไปกับไฟฟ้าโดยไม่ผ่านหม้อแปลงได้อย่างไร
(ผมก็จำไม่ได้ครับวานผู้รู้จริงขยายความต่อหน่อย)
หากให้ผมเดาก็ต้องใช้อุปกรณ์อื่นมาเชื่อมต่อ เช่น ระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่
หรือจะใช้ตัว Access point ก็ยังได้ หรือใช้ ไวแม็กซ์ไปเลยก็ดีช่วยๆ กัน
แต่อย่างไรก็ตามการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคของเรานั้น
เป็นผู้หนึ่งที่น่าจะมีศักยภาพสูงในการให้บริการโทรคมนาคม
เพราะนอกจากมีโครงข่ายใช้ในการสื่อสารภายในขององค์กรตนแล้ว
ยังเหลือแบ่งให้เอกชนเช่าใช้โครงข่านฃยอีกด้วย นอกจากความหวังที่คนไทยรอ
BPL แล้ว กฟภ. ยังมีโครงข่ายเส้นใยแก้วนำแสงที่มีขนาด 24 Core
วางไว้ทั่วประเทศเพื่อใช้สำหรับ SCADA
เพื่อตรวจสอบควบคุมการทำงานของระบบส่งกำลังไฟฟ้า
ซึ่งเหลือใช้งานอย่างเหลือเฟือทั้งยังแบ่งให้ ทีโอที และ กสท
เช่าใช้ในปัจจุบัน
ถือได้ว่าเป็นอีกหนึ่งโครงข่ายโทรคมนาคมที่มีประสิทธิภาพสูงของชาติอีกอันหนึ่งที่ควรนำมาออกมาให้ประชาชนได้ใช้ประโยชน์
และ กฟภ. เองเพิ่งได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคมแบบที่สามจาก กทช.
เมื่อไม่นานนี้ คาดว่าคนไทยคงได้มีโอกาสใช้การเชื่อมต่อ อินเทอร์เน็ต
คุณภาพดีราคาถูกในเร็ววันใช้ฟรีได้ยิ่งดี ซื้อไฟแถมเน็ตอะไรประมาณนี้
(สาธุ)
หากประเทศเรามีบริการเชื่อมต่อ
อินเทอร์เน็ต ความเร็วสูงผ่านสายไฟฟ้า ให้บริการประชาชนอย่างจริงจัง
จะเป็นการเปิดโอกาสอย่างใหญ่หลวงของประชาชนในชาติ
โดยเฉพาะในท้องถิ่นทุรกันดาร ทั้งโอกาสทางการศึกษา บริการทางการแพทย์
บริการภาครัฐอื่นๆ เป็นต้น
หากเรามองโครงข่ายโทรคมนาคมหลักของประเทศบ้านเรามีโทรศัพท์พื้นฐานเพียง 8
ล้านเลขหมายเท่านั้นเอง เทียบกับประชากร 64 ล้านคน
แต่หากมองถึงปลั๊กไฟบ้านในปัจจุบันแล้ว
คงแทบมีบ้านใดในประเทศไทยแม้ในท้องถิ่นทุรกันดารที่ไม่มีไฟฟ้าเข้าถึง
และในอนาคตเมื่อไฟฟ้าเข้าถึง อินเทอร์เน็ต ความเร็วสูงก็จะเข้าถึงด้วย
เชื่อได้ว่าจะเป็นการพลิกโฉมการพัฒนาบ้านเมืองในรูปแบบใหม่
และมีทางเลือกพร้อมทั้งโอกาสดีๆ แก่ประชาชนด้วยเช่นกัน
|
ขอบคุณ คุณวินัย พัฒน์สินศิริ Business Development Manager AIS ที่แนะนำให้เขียนเรื่องนี้และให้ข้อมูลซึ่งจะนำมาเขียนรายละเอียดโอกาสหน้าครับ
Reference
http://en.wikipedia.org/wiki/Power_line_communication
http://www.plcforum.com/
http://www.mybroadband.co.za/nephp/?m=show&id=3546
http://www.arrl.org/tis/info/HTML/plc/other-articles.html
|